Raport KOBiZE

Raport KOBiZE to jeden z tych obowiązków środowiskowych, które przedsiębiorcy najczęściej odkładają do ostatniej chwili, bo błędnie kojarzą go wyłącznie z dużymi zakładami przemysłowymi. W praktyce obowiązek może dotyczyć także małych i średnich firm, jeżeli ich działalność powoduje emisje do powietrza. Krajowa baza wskazuje wprost, że raport składa podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje, a termin wprowadzenia raportu za 2025 rok upływa z końcem lutego 2026 r. To oznacza, że raport może dotyczyć nie tylko rozbudowanych instalacji technologicznych, ale także zwykłych źródeł spalania paliw, takich jak kotły, piece czy inne urządzenia eksploatowane w firmie. Właśnie dlatego pytanie „czy muszę składać KOBiZE?” powinno być rozstrzygane nie według wielkości firmy, lecz według rzeczywistego występowania emisji. 

Kto najczęściej podlega obowiązkowi raportowania?

Najczęściej raport KOBiZE dotyczy firm, które emitują gazy lub pyły do powietrza w związku z prowadzoną działalnością. W praktyce będą to między innymi zakłady produkcyjne, warsztaty, lakiernie, magazyny i firmy usługowe korzystające z własnych źródeł spalania paliw, ale także inne podmioty, których procesy powodują emisje. KOBiZE wyraźnie rozróżnia obowiązek raportowania jako element systemu gromadzenia danych o emisjach, a Biznes.gov.pl pokazuje dodatkowo, że dane o korzystaniu ze środowiska mogą później służyć również do sporządzenia wykazu do marszałka województwa. Dla przedsiębiorcy najważniejszy wniosek jest prosty: jeżeli w firmie istnieje jakiekolwiek źródło emisji, nie należy zakładać, że raport KOBiZE „na pewno nas nie dotyczy”, tylko trzeba to sprawdzić na podstawie rzeczywistej działalności. 

Jak przygotować raport KOBiZE krok po kroku?

Najbezpieczniejsze podejście polega na rozpoczęciu pracy nie od samego formularza, lecz od danych źródłowych. Trzeba zebrać informacje o eksploatowanych instalacjach i urządzeniach, zużyciu paliw, procesach powodujących emisję oraz lokalizacjach, w których firma korzysta ze środowiska. Następnie należy zalogować się na konto podmiotu w systemie Krajowej bazy i wprowadzić dane za poprzedni rok. Oficjalny poradnik KOBiZE wskazuje, że wszystkie czynności wykonuje się elektronicznie przez stronę Krajowej bazy, z wykorzystaniem konta utworzonego dla podmiotu korzystającego ze środowiska. Jeżeli firma nie ma jeszcze konta, musi najpierw przejść rejestrację nowego podmiotu w systemie. Z praktycznego punktu widzenia najwięcej błędów pojawia się wtedy, gdy raport jest tworzony z pamięci, bez zestawienia dokumentów paliwowych i technicznych albo bez sprawdzenia, czy firma nie pomija części źródeł emisji. 

Jakich błędów unikać przy składaniu raportu?

Najczęstsze pomyłki dotyczą zaniżenia zakresu emisji, pominięcia małych źródeł spalania, niezgodności danych z dokumentacją źródłową oraz zbyt późnego rozpoczęcia pracy nad raportem. KOBiZE wprost zachęca do wcześniejszego wprowadzania danych, aby ułatwić sprawne i terminowe złożenie raportu. Ma to duże znaczenie, bo raport KOBiZE bardzo często jest później punktem odniesienia przy dalszych obowiązkach środowiskowych, zwłaszcza przy opłatach za korzystanie ze środowiska składanych do marszałka województwa do 31 marca. W praktyce dobrze przygotowany raport nie powstaje w jeden wieczór pod koniec lutego, lecz jest wynikiem uporządkowania danych emisyjnych z całego roku. Dlatego dla wielu firm najrozsądniejszym rozwiązaniem jest wcześniejsza weryfikacja obowiązku i zakresu raportu, zamiast ryzykowania błędów wynikających z pośpiechu. 

Jeżeli chcesz sprawdzić, czy Twoja firma musi złożyć raport KOBiZE i czy dane do raportu są kompletne oraz poprawne, warto uporządkować to przed końcem lutego, a nie dopiero na ostatnią chwilę. Szczegóły znajdziesz w zakładce Kontakt na stronie tam możesz opisać swoją działalność i dobrać zakres wsparcia do rzeczywistych obowiązków emisyjnych firmy.